Бэеэрээ, бэшэ бэеынгээ хубинуудаар, нюураараа дохёо зангалга

Табан хурган.

Эрхы хурган Барбаадай хусэ шадалай, эрхим гэһэн тэмдэг. Долёобор хургые “Батан туулай” гэдэг. “Эрхыдээ эмтэй, долёобортоо домтой” гэжэ бэрхэ эмшэн баряашан зониие магтадаг. Дунда хурган “Тоохон тобшо”. Нэрэгүй хурга “Толи байса” гэжэ нэрлэдэг. Шэгшы хурган “Бишыхан Шэгшүүдэй” гэжэ нэрлүүлдэг.

Дохёо зангалта үгэдэгөөрөө эдэ хургад сооһоо нэрэгүй хурган онсо илгарна. Нэрэгүй хурган сэбэр гэжэ тоологдодог ушарһаа энэ хургаараа сэржэм үргэдэг. “Һабын эзэн эхэнэр хундага соо дүүрэн архи аягалжа, баруун гартаа баряад, зүүн гараараа дүнгэн аха заха үбгэндэ барина. Үбгэн абажа малгайгаа үмдөөд, зүүн гарайнгаа нэрэгүй хургаар сэржэм үргэнэ” (Номтоев, 22). Бэһэлиг ехэнхидээ нэрэгүй хургандаа зүүдэг заншалтай юм. Юундэб гэхэдэ, “муу юумэн һалгай гарай нэрэгүй хургаар ородог, гарза гай, зөөриин хэшэг мүн лэ энэ хургаар гаража ошодог гээд, али алиндань хаалта боолто табижа, алта мүнгэн бэһэлиг зүүдэг байгаа” (Цырендашиев, 288). Энэ һанаа буряад зохёол батална. “… һалгай гарайнгаа нэрэгүй хурганда бүдүүн алтан бэһэлигтэй молхогор улаан хүбүүн һууна” (Намсараев, 5-хи ном, 4).

Долёобор хургаараа хүн руу заахада хорюултай. Гэрэй амитад болон эд бараа хургаараа заажа тоолодог.

Социальна сетьнүүд соо хубаалдаха

Опубликовать в Google Buzz
Опубликовать в Google Plus
Опубликовать в LiveJournal
Опубликовать в Мой Мир
Опубликовать в Одноклассники

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Можно использовать следующие HTML-теги и атрибуты: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>