Һууха ёһо

Һэхэрэн һуухадаа, аха наһатанда, эхэ эсэгэдээ ёһо хүндэ үзүүлнэ. Бохиржо һууха гэхэдээ, эрэ хүн зүүн хүлөө нугалжа, баруун үбдэгөө бодхоожа һууха, эхэнэр хүн баруун хүлөө нугалжа, зүүн үбдэгөө бодхоожо һууха гэдэг. Эрэшүүл һүүжэлдэн һууха, наһатай зон болон үхибүүд хүлөө жиин һууха эрхэтэй байһан. “Тэбшэтэй мяха бариһан басаган, табагаа табяад, сомсойн һуужа, духаряа аягалба”(Санжин, 102). Эхэнэр зон хоёр үбдэг дээрээ сомсойн һууха ёһотой байһан. Заримандаа “нэгэ үбдэгөө сомсойлгожо, нүгөө үбдэгөө бохиилгожо һуудаг байгаа. Үүдэн талайнгаа үбдэгые сомсойлгон, хоймор талынгаа хүлые нугалан һууха ёһотой байһан. Энэ ямар удхатайб гэбэл, үүдээр ороһон элдэб мууһаа намайе хамгаалан, хүлөөрөө хамаг аюулые хаажа һууһан журамтай хүн гэжэ үндэр наһатан һанаха болоно. Дабшалан һуугаа һаа, гуталай ула айлай бурхан шүтөөн руу харуулдаггүй, хормойгоороо хушаад һуудаг” (Цырендоржиева, 37). Шанаагаа тулажа һууһан хүниие гэмэржэ, шаналжа һууна гэдэг. Эльгээ тэбэреэд һууха, байхагүй, муу. Хүл дээрээ хүлөө табяад һуухагүй.

Түрэ дээрэ аха зон дээгүүр һуудаг. Хүбүүтэ худын түрүү басагата худын түрүүһээ дээшээ һууха зэргэтэй. “Хүбүүтэ талын худагын түрүү дүхэригөө голлон, шабгансанарай удаа басагата талын худагын түрүүтэй зэргэлэн һуунад” (Намсараев, 5-хи ном, 110). Худын түрүүтэй удаадахи hуудалда нэгэ үеын үндэр наhатай түрэл зон hуудаг. Тэдэнэй удаа нагасанар, хойноhоонь абганар hуудаг. Урдань «нагасын тэнгэри дээгүүр» гэжэ түрэ хуримай болоходо, тон түрүүн үреэн айладхаха, дүхэригэй түрүүдэ hуулгаха, түрүүшын дээжэ сай аягалдаг байгаа.

Социальна сетьнүүд соо хубаалдаха

Опубликовать в Google Buzz
Опубликовать в Google Plus
Опубликовать в LiveJournal
Опубликовать в Мой Мир
Опубликовать в Одноклассники

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Можно использовать следующие HTML-теги и атрибуты: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>