Морин хуур

Дашын Сэдэбэй хөөрөөнһөө

Эртэ урда сагта Сүхэ гэжэ хүбүүн хүгшэн эжытэеэ ганса сагаагша гүүтэеэ ажаһуугаа һэн ха. Нэгэтэ сагаагша гүүниинь унагалха боложо, Сүхэ үдэр һүнигүй хүлеэбэ. Гүүншье түрэжэ, хара унага гаргаба. Сүхэ унаха моритой болобоб гэжэ ехэ баярлажа, үдэр бүри эрхэлүүлнэ. Нэгэ һүни шоно ерээд, хара унаганда добтолбо. Сагаагша гүүн хурса туруугаараа шонотой тэмсэлдэжэ унагаа хамгаалба.

Хара унаган үндыжэ, морин болобо. Һаяын үдэр дасан сүмэдэ ехэ найр болохо, эрын гурбан наадан үнгэрхэ гэһэн һураг дуулдаба. Сүхэ сэдьхэлээ хүдэлжэ, хара мориёо заһажа, урилдаанда табихаар шиидэбэ.

Хорин модоной газарһаа олон морид урилдаба. Сүхын хара морин түрүүлэн, гансаараа гүйжэ ерэбэл даа. Нютагай ноён “минии морин түрүүлээгүй” гэжэ сухалтайгаар хаража, зарасадаа “Сүхын мориие буляажа, урилдаанай хурдан морин болгоё!” гэжэ захирба. Зарасань эзэн ноёной заабаряар Сүхын нюргые шабхадаад, морииень буляажа абаба. Ноёной зараса хара морииень унажа эзэндээ харуулха гэхэдэнь, аймшагтайгаар булгижа, тэрэниие унагаагаад, гэр тээшээ харбаһан һомон шэнги хурдаар гүйбэ. Ноёной мэргэн харбагшад оло харбажа, һуршань мориной бэедэ зоолдожо, арай амитайхан гэрэйнгэй газаа хүрэжэ, хэбтэшэбэ. Сүхэ хүбүүн мориёо хаража, баярлаашье һаа, олон һуршын зоолдожо байһанда шаналан гашуудажа, һуршыень нэгэ нэгээр ходолон абаба. Морин амисхаа табиха үедөө Сүхэдэ:

  • Минии үхэһэн хойно арһаарни – морин хуур, һүүлэйм хилгааһаар хуурай утаһа хэжэ, намайгаа дурасхаарай! Гэбэ.

Сүхэ морин хуур хэжэ, гоё һайхан аялга хүгжэмдэхэдэнь, дуулаад, ой сооһоо шандаган, заряа, хэрмэн, баха, баабгай, үнэгэн ерэбэд. Тиигээд хүбүүд эдэ айлшадтаа морин хуур дээрэ аялгатуулан, хара моринойнгоо домог түүрээһэн юм ха.

 

Социальна сетьнүүд соо хубаалдаха

Опубликовать в Google Buzz
Опубликовать в Google Plus
Опубликовать в LiveJournal
Опубликовать в Мой Мир
Опубликовать в Одноклассники

Добавить комментарий

Ваш e-mail не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Можно использовать следующие HTML-теги и атрибуты: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>